بنمایۀ اسلیمی و سیر تکامل آن در هنر ایران از دورۀ باستان تا سلجوقی | ||
| هنرهای صناعی ایران | ||
| مقاله 8، دوره 8، شماره 1 - شماره پیاپی 14، شهریور 1404، صفحه 145-168 اصل مقاله (1.45 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22052/hsi.2025.255366.1200 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد متولی* 1؛ خشایار قاضی زاده2؛ مرتضی افشاری2 | ||
| 1استادیار گروه ارتباط تصویری دانشکده هنر، دانشگاه شاهد، تهران، ایران (نویسنده مسئول) | ||
| 2دانشیار گروه هنر اسلامی دانشکده هنر، دانشگاه شاهد، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| نقش اسلیمی، یکی از مهمترین عناصر تزیینی در هنر ایرانی و اسلامی، نقشی تجریدی و درهمتنیده است که با الگوهای مارپیچی، چرخان، و مبتنیبر هندسهای منظم طراحی میشود و به اسلیمی ـ برگرفته از اسلام و اربسک ـ عربوار معروف است. این نقش، که اغلب بدون آغاز و پایان مشخص و بر محور دایره ترسیم میشود، حامل مفاهیم نمادین مذهبی همچون جاودانگی و نمایش بهشت است. ریشههای اسلیمی به هنر ایران باستان بازمیگردد و از هزارۀ ششم پیش از میلاد بر آثار سفالی قابل ردیابی است. این نقش ابتدا با الهام از فرمهای حیوانی مانند شاخ بز کوهی و مار، و سپس از فرمهای گیاهی نظیر ساقه و برگ شکل گرفتند. در هزارۀ اول پیش از میلاد، این نقوش تحتتأثیر تمدنهایی چون مصر، آشور، روم، یونان و ایران، ساختاری مشخصتر یافتند و در دورۀ ساسانی به اوج تکامل رسیدند. در دوران اسلامی، اسلیمی با تغییراتی در فرم و محتوا و ترکیب با خطوط کوفی و مفاهیم دینی، دوباره احیا شد و در تذهیب و تشعیر جایگاه ویژهای یافت. این پژوهش با رویکرد تاریخی و به روش توصیفیتحلیلی، به بررسی سیر تحول نقش اسلیمی از منظر فرم و محتوا از ایران باستان تا اوایل دورۀ اسلامی میپردازد. نتایج نشان میدهد که عوامل مؤثری مانند اساطیر، مذاهب، باورهای مردمی، و تأثیر تمدنهای همجوار، حضور عناصر نمادینی همچون گیاه مقدس و مفاهیم مذهبی مانند جاودانگی و بهتبع آن نمایش بهشت در پیدایش و استمرار این نقش دخیل بودهاند. اسلیمی درنهایت به نمادی از وحدت و نظم جهان در هنر اسلامی بدل شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اسلیمی؛ اربسک؛ مارپیچ؛ هنر ایران باستان؛ هنر اسلامی | ||
|
سایر فایل های مرتبط با مقاله
|
||
| مراجع | ||
|
آلن، جیمز ویلسن. (۱۳۹۲). سفالگری اسلامی. ترجمۀ مهناز شایستهفر. تهران: مؤسسۀ مطالعات هنر اسلامی.
احسانی، محمدتقی. (۱۳۸۶). هفت هزار سال هنر فلزکاری در ایران. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
ارجمندی، مهدی. (۱۳۸۱). زیبایی، قداست، دین. فصلنامۀ هنر، شمارۀ ۲۸، ۱۳۳-۱۸۸.
اسکندرپور خرمی، پرویز. (۱۳۹۷). اسلیمی و نشانها، قالی، کاشی، تذهیب. تهران: سازمان اوقاف و امور خیریه.
اسکندرپور خرمی، پرویز. (۱۳۸۳). اسلیمی و نشانها (آیین هنر و آموزش نقاشی ایرانی ۲). تهران: سازمان چاپ و انتشارات.
اکبری، فاطمه، پورنامداریان، تقی، شیرازی، علیاصغر، و آیتاللهی، حبیبالله. (۱۳۸۹). معرفت روحانی و رمزهای هندسی. پژوهشنامۀ زبان و ادب فارسی (گوهر گویا)، ۴ (۱)، ۱-۲۱.
بزرگبیگلی، سعید، و فتحی، زهرا. (۱۳۹۶). بررسی و تحلیل مرگ و زندگی انسان. نخستین، حیوان (گاو) و گیاه در اساطیر ایران از منظر نمادگرایی با تکیه بر شاهنامۀ فردوسی. نشریۀ متنشناسی ادب فارسی، دورۀ جدید، شمارۀ ۲ (پیاپی ۳۴)، ۳۷-۴۸.
بلخاریقهی، حسن. (۱۳۹۹). سیمرغ اوستایی، سیمرغ اشراقی (پژوهشی در ریشهشناسی تاریخی «سیمرغ» در حکمت اسلامی- ایرانی). تاریخ فلسفه، ۱۰ (۴)، ۷۷-۹۸.
بهمنی، پردیس. (۱۳۸۹). سیر تحول و تطور نقش و نماد در هنرهای سنتی ایران. تهران: اندیشکدۀ هنر و رسانۀ دانشگاه پیام نور تهران.
بورکهارت، تیتوس. (۱۳۷۰). ارزشهای جاودان در هنر اسلامی، از کتاب جاودانگی و هنر. به کوشش محمد آوینی. تهران: برگ.
بورکهارت، تیتوس. (۱۳۷۶). هنر مقدس (اصول و روشها). ترجمۀ جلال ستاری. تهران: سروش.
بورکهارت، تیتوس. (۱۳۸۶). مبانی هنر اسلامی. ترجمۀ امیر نصری. تهران: حقیقت.
پاکباز، رویین. (۱۳۸۷). دائرةالمعارف هنر (نقاشی، پیکرهسازی، گرافیک). تهران: فرهنگ معاصر.
پورجعفر، محمدرضا، و موسویلر، اشرف. (۱۳۸۱). بررسی ویژگیهای حرکت دورانی مارپیچ؛ «اسلیمی» نماد تقدس، وحدت و زیبایی. فصلنامۀ علمیپژوهشی علوم انسانی دانشگاه الزهرا، ۱۲ (۴۳)، ۱۸۴-۲۰۷.
تجویدی، علیاکبر. (۱۳۵۷). بررسی نمایشگاهی از مفرغهای لرستان در موزۀ لوور. هنر و مردم، ۵ (۵۶ و ۵۷)، ۱۱-۱۷.
توکلی، فاطمه. (۱۳۷۸). بررسی عناصر بصری در نقوش گیاهی تخت جمشید. ماهنامۀ هنر، شمارۀ ۳، ۹۴-۹۷.
حمزهلو، منوچهر. (۱۳۸۱). نقوش ظروف سفالی ایران در دورۀ سلجوقی. کتاب ماه هنر، شمارۀ ۴۵ و ۴۶، ۸۶-۸۹.
حیدرنتاج، وحید، و مقصودی، میترا. (۱۳۹۸). مقایسۀ تطبیقی مضامین مشترک گیاهان مقدس در نقشمایههای گیاهی معماری پیش از اسلام ایران و آرایههای معماری دوران اسلامی (با تأکید بر دورۀ امویان و عباسیان). باغ نظر، ۱۶ (۷۱)، ۳۵-۵۰. https://doi.org/10.22034/bagh.2019.86872
خزایی، محمد. (۱۳۷۵). خط کوفی و نقوش اسلیمی. هنر و معماری، شمارۀ ۳۱، ۱۴۲-۱۳۷.
خزایی، محمد. (۱۳۸۵). نقش تزیینات ساسانی در شکلگیری هنر اسلامی ایران در سدههای سوم تا پنج هجری. نگره، شمارۀ ۲ و ۳، ۴۱-۵۲.
خزایی، محمد. (۱۴۰۲). خاستگاه مینوی نقش اسلیمی در هنر اسلامی ایران. رهپویۀ حکمت هنر، ۲ (۲)، ۲۱-۲۷. Doi: 10.22034/rph.2023.2001431.1035
خسرویانی، نگین، و جوادی، شهره. (۱۴۰۰). معرفی و بازشناسی نقش اسلیمی در تزیینات دوران اسلامی (براساس نقد کتاب اسلیمی و نشانها). هنر و تمدن شرق، ۹ (۳۴)، ۱۵-۲۸.
دادور، ابوالقاسم، و روزبهانی، رؤیا. (۱۳۹۷). نقش طبیعت در شکلگیری اساطیر ایران. تهران: مهر نوروز.
دادور، ابوالقاسم، و منصوری، الهام. (۱۳۸۵). اساطیر و سمبلهای ایران قبل از اسلام و رابطۀ آن با اساطیر هند باستان. تهران: کلهر، دانشگاه الزهرا.
دانشور، سیمین. (۱۳۴۴). جزوه شمارۀ ۱ شناخت هنرهای تزیینی ایران. تهران.
دوبوکور، مونیک. (۱۳۷۳). رمزهای زندۀ جهان. تهران: نشر مرکز.
دیماند، موریس اسون. (۱۳۸۳). راهنمای صنایع دستی. ترجمۀ عبدالله فریار. تهران: علمی و فرهنگی.
زمانی، عباس. (۱۳۵۲). طرح آرابسک و اسلیمی در آثار تاریخی اسلامی ایران. مجلۀ هنر و مردم، شمارۀ ۱۲۶، ۱۷-۳۴.
زمانی، عباس. (۱۳۹۰). تأثیر هنر ساسانی در هنر اسلامی. تهران. اساطیر.
سهروردی، شیخ شهابالدین. (۱۳۸۳). عقل سرخ. تهران: مولی.
طاهری، صدرالدین، و سلطانمرادی، زهره. (۱۳۹۲). گیاه زندگی در ایران، میانرودان و مصر باستان. هنرهای زیبا - هنرهای تجسمی، ۱۸ (۲)، ۱-۱۵.
طباطبایی، محمدحسین. (۱۳۷۰). تفسیر المیزان. ترجمۀ محمدباقر موسوی همدانی. چ۴. قم: بنیاد علمی و فکری علامه طباطبایی.
کونل، ارنست، مالکی، شهریار، اقدیسه، هادی، و طاهرزاده بهزاد، حسین. (۱۳۷۲). اسلیمی و ختایی گلهای شاهعباسی: نگرشی بر سوابق تاریخی سه نگارۀ تزیینی. تهران. یساولی.
گاردنر، هلن. (۱۳۷۰). هنر در گذر زمان. ترجمۀ محمدتقی فرامرزی. تهران: نگاه.
گرابار، الگ. (۱۳۹۶). شکلگیری هنر اسلامی. ترجمۀ مهدی گلچین عارفی. تهران: سینا.
گروبه، ارنست.(۱۳۸۴). سفال اسلامی. گردآوری ناصر خلیلی. ترجمۀ فرناز حائری، تهران: کارنگ.
گیرشمن، رمان. (۱۳۷۰). هنر ایران در دوران پارتی و ساسانی. ترجمۀ بهرام فرهوشی. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
گیرشمن، رومن. (۱۳۷۲). ایران از آغاز تا اسلام، ترجمۀ محمد معین. چ۹. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
گیرشمن، رومن. (۱۳۷۹). سیلک کاشان. ترجمۀ اصغر کریمی، ج۱. تهران: سازمان میراث فرهنگی کشور.
ماچیانی، حسینعلی. (۱۳۸۰). آموزش تذهیب. تهران: انتشارات یساولی.
مایل، نجیب. (۱۳۷۲). کتابآرایی در تمدن اسلامی. خراسان رضوی: انتشارات آستان قدس.
مبینی، مهتاب، و شافعی، آزاده. (۱۳۹۴). نقش گیاهان اساطیری و مقدس در هنر ساسانی (با تأکید بر نقوش برجسته و فلزکاری). جلوۀ هنر، ۷ (۲)، ۴۵-۶۴. doi: 10.22051/jjh.2016.2126
محمدحسن، زکی. (۱۳۷۷). هنر ایران در روزگار اسلامی. ترجمۀ محمدابراهیم اقلیدی. تهران: صدای معاصر.
محمدیفر، یعقوب. (۱۳۸۷). باستانشناسی و هنر اشکانی: تهران. سمت.
مشبکی اصفهانی، علیرضا، و صفایی، نرگس. (۱۳۹۵). سیر پیدایش نقوش گیاهی در هنر صدر اسلام. نگارین« هنر اسلامی، ۳ (۱۰)، ۳۲-۴۰.
معتکف، فریده. (۱۳۸۵). گل نیلوفر و ساختار اساطیری آن در ایران باستان. پادنگ، شمارۀ ۱۷ و ۱۸، ۱۰-۱۱.
موسوی کوهپر، مهدی، و یسنزاده، حمیده. (۱۳۹۰). بازتاب نمادین ایزد مهر بر ظروف مدالیون ساسانی. پژوهشهای انسانشناسی ایران، ۱ (۲)، ۱۶۳ ـ ۱۸۳.
هزاوه، بهتاش. (۱۳۹۰). نگاه ویژه: نگرشی بر سفالینههای کتیبهدار قرون وسطی، چهارم و پنجم هجری در ایران. مجلۀ هنر، شمارۀ ۸۳ و ۸۴، ۳۱۱-۳۲۷.
وارنر، رکس. (۱۳۸۶). دانشنامۀ اساطیر جهان. ترجمۀ ابوالقاسم اسماعیلپور. مجلۀ مطالعات ایرانی، شمارۀ ۱۷، ۲۳۷-۲۶۲.
وزیری، علینقی. (۱۳۴۰). تاریخ عمومی هنرهای مصور. تهران: مؤسسۀ چاپ و انتشارات دانشگاه تهران.
ویلسون، اوا. (۱۳۷۷). طرحهای اسلامی. ترجمۀ محمدرضا ریاضی. تهران: سمت.
Cetin, M. (2012). The Emergence And Evolution Of Arabesque As A Multicultural Stylistic Fusion In Islamic Art: The Case Of Turkish Architecture. Journal of Islamic Architecture, 1(4), Doi:10.18860/jia.v1i4.1726 Gunter, A. C. & Jett, P. (1992). Ancient Iranian Metalwork in the Arthur M. Sackler Gallery and the Freer Gallery of Art, Arthur M. Sackler Gallery, Smithsonian Institution. Jiwani, A. (2011). Arabesque – A decorative language of Islamic art: How to translate the "Symbology of Arabesque in Islamic Art" into my textile designs? (Bachelor’s thesis). Textile Institute of Pakistan. Lowry. G. D. (1989). On the Gold Jug Inscribed to Abu Mansur al-Amir Bakhtiyar Ibn Mu’izz al-Dawlas in the Freer Gallery of Art. Ars Orientalis, no. 19, 103-115. Singh, Ar. Pooja. (2017). Geometric patterns in Islamic Art Existence of Arabesque in Islamic Architecture. International Journal of Scientific and Research Publications, 7 (6), 292-295. Zidan, B. (2020). The Concept and Utilization of Swastika ‘Hooked Cross’ on Islamic Artefacts. Journal of the General Union of Arab Archaeologists, 5(1), 29-51. References Akbari, F., Pour Namdarian, T., Shirazi, A. A., & Ayatollahi, H. (2010). Spiritual insight and geometric symbols. Volume 4(1), 1–22. [in Persian] Allan, J.W. (2004). Islamic ceramics (M. Shayestefar, Trans). Tehran: Motaleaat Islami. [in Persian] Arjmandi, M. (2002). Beauty, sanctity, and religion. Honar, (28), 133–188. [in Persian]. Bahmani, P. (2010). The evolution and development of motif and symbol in traditional Iranian arts. Tehran: Art and Media Research Institute, Payame Noor University. [in Persian] Bolkhari ghahi, H. (2019). Simorgh Avestaei, Simorgh Ishraghi (a study on the historical etymology of "Simorgh" in Islamic — Iranian wisdom). Tarikh-e Falsafe (History of Philosophy), 10(2), 77 — 98. [in Persian] Bozorg Bigdeli, S. and Fathi, Z. (2017). Analysis of life and death of early human beings, animals (cow) and plants from the perspective of symbolism based on Ferdowsi's Shahnameh. Textual Criticism of Persian Literature, 9(2), 37-48. doi: 10.22108/rpll.2017.21653. [in Persian] Burckhardt, T. (1991). Eternal values in Islamic art (M. Avini, Trans.). Tehran: Barg Publishing. [in Persian]. Burckhardt, T. (2007). Foundations of Islamic art (A. Nasri, Trans.). Tehran: Haqiqat Publishing. [in Persian] Burckhardt, T. (1997). Sacred art: Principles and methods (J. Sattari, Trans.). Tehran: Soroush Publishing. [in Persian] Cetin, M. (2012). The emergence And evolution Of Arabesque as a multicultural stylistic Ffusion In Islamic art: The case Of Turkish architecture. Journal of Islamic Architecture, 1(4), Doi:10.18860/jia.v1i4.1726 Dadvar, A. & Mansouri, E. (2002). An introduction to the myths and symbols of India in ancient times. Tehran: Al -Zahra University. [in Persian] Dadvar, A., & Rouzbahani, R. (2018). The role of nature in creation of Iranian myths. Tehran: Mehr Norouz. [in Persian] Daneshvar, S. (1965). Handout No. 1: Introduction to Iranian decorative arts [Unpublished manuscript]. Tehran, Iran. [in Persian] De Beaucorpe, M. (1994). Les symboles vivants. Tehran: Nashr-e Markaz. [in Persian]. Dimey, M. A. (2004). Guide to handicrafts (A. Faryar, Trans.). Tehran: Scientific and Cultural Publishing. [in Persian] Ehsani, M. T. (2007). Seven thousand years of metalwork art in Iran. Tehran: Scientific and Cultural Publishing Co. [in Persian] Eskandarpour Khormi, P. (2004). Arabesque and emblems: Iranian painting, art principles and instruction (Vol. 2). Tehran: Printing and Publishing Organization. [in Persian] Eskandarpour Khormi, P. (2018). Arabesque and emblems: Carpet, tile, and illumination. Tehran, Iran: Organization of Endowments and Charitable Affairs. [in Persian] Gardner, H. (1991). Art through the ages (M. T. Framarzi, Trans.). Tehran: Negah Publishing. [in Persian] Ghirshman, R. (1991). Iranian art in the Parthian and Sasanian periods (B. Farahvashi, Trans.). Tehran: Iran Book House. [in Persian] Ghirshman, R. (1993). Iran: From the earliest times to the Islamic conquest (M. Mo’in, Trans.; 9th ed.). Tehran: Scientific and Cultural Publishing. [in Persian]. Ghirshman, R. (2000). Sialk, Kashan (A. Karimi, Trans., Vol. 1). Tehran: Iranian Cultural Heritage Organization. [in Persian] Grubeh, E. J. (2005). Islamic pottery (F. Haeri, Trans.) (Vol. 7). Tehran: Karang. [in Persian] Gunter, A. C. & Jett, P. (1992). Ancient Iranian metalwork in the Arthur M. Sackler gallery and the Freer gallery of art, Arthur M. Sackler Gallery, Smithsonian Institution. Haidar nattaj,V. and Maghsoudy,M. (2019). Impression of plant motifs common contents of Iran’s pre-Islamic architecture on Islamic architecture schemes (Respect to Umayyad and Abbasid periods). The Monthly Scientific Journal of Bagh-e Nazar, 16(71), 35-50. Doi: 10.22034/bagh.2019.86872. [in Persian] Hamzehloo, M. (2002). Decorative motifs on Iranian ceramic vessels during the Seljuk period. Keta-e Ma-e Honar, (45–46), 86–89. [in Persian] Hazaveh, B. (2011). A special perspective: An overview of inscribed medieval ceramics from 4th–5th centuries AH in Iran. Honar, (83–84), 311–327. [in Persian] Jiwani, A. (2011). Arabesque – A decorative language of Islamic art: How to translate the "symbology of Arabesque in Islamic art" into my textile designs? (Bachelor’s thesis). Textile Institute of Pakistan. Khazaee, M. (1996). Kufic script and arabesque motifs. Honar va Me'mari, (31), 137-142. [in Persian] Khazaei, M. (2006). The role of Sasanian ornamentation in the formation of Iranian Islamic art during the 3rd to 5th centuries AH. Nagharah, (2–3), 41–52. [in Persian] Khazaei,M. (2023). The Heavenly Origin of the Arabesque Motif (Islîmî) in Islamic Art of Iran. Rahppoye, Hekmat-e Honar, 2(2), 21-27. doi: 10.22034/rph.2023.2001431.1035. [in Persian]. Khosraviyani,N. and Javadi,S. (2021). An Introduction to and Examination of Arabesque Motifs in the Decorations of Islamic Period (A critique of the book “Eslimi and Medallions ”). Journal of Art and Civilization of the Orient, 9(34), 15-28. doi: 10.22034/jaco.2021.299546.1211. [in Persian]. Kuhnel, E., Malaki, Sh., Aghdisi, H., & Taherzadeh Behzad, H. (1993). Islimi and Khatayi: Shah Abbas floral motifs--A historical review of three decorative patterns. Tehran: Yasavoli Publishing. [in Persian]. Lowry. G. D. “On the Gold Jug Inscribed to Abu Mansur al-Amir Bakhtiyar Ibn Mu’izz al-Dawlas in the Freer Gallery of Art”, Ars Orientalis 19(1989), pp. 103-115. Machiani, H. A. (2001). Instructing patterns and illumination. Tehran: Yasavoli Publishing. [in Persian] Machiani, H. A. (2001). Instruction in illumination (Tazhib). Tehran: Yasavoli Publishing. [in Persian] Mayel, N. (1993). Book arts in Islamic civilization. Razavi Khorasan: Astan Quds Razavi Publishing. [in Persian] Moatakef, F. (2006). The lotus flower and its mythological structure in ancient Iran. Padnag, (17–18), 10-11. [in Persian]. Mobini, M. and Shafei, A. (2016). The role of mythological and sacred plants in Sassanid art (With emphasis on relief, metalworking and stucco). Glory of Art (Jelve-y Honar) Alzahra Scientific Quarterly Journal, 7(2), 45-64. doi: 10.22051/jjh.2016.2126. [in Persian] Mohamed Hassan, Z. (1998). The Parthian archeology and art (M. E. Aghelidi, Trans.). Tehran: Seda-ye Moaser Publishing. [in Persian] Mohammadifar, Y. (2008). Parthian archaeology and art. Tehran: Samt Publishing. [in Persian] Moshabaki isfahani, A. and Safaee, N. (2016). The genesis of plant artifacts in the art of Islam (Special decoration to the Arabesque and Khatay designs). Negarineh Islamic Art, 3(10), 32-40. doi: 10.22077/nia.2018.1279.1087. [in Persian] Mousavi Kohpar, S. M., & Yasnzadeh, H. (2012). Symbolic reflection of the deity Mithra on Sasanian medallion vessels (based on the myth of the life — giving plant). Iranian Journal of Anthropological Research, 1(2), 163-183. [in Persian] Pakbaz, R. (2008). Encyclopedia of art: Painting, sculpture, and graphic arts. Tehran: Farhang-e Moaser Publishing. [in Persian] Pourjafar, M. R., & Mousavi Lar, A. (2002). A brief study of "spiral orbital movement" known as "Islami"—symbol of unity, beauty and purity in Persian orthography. Journal of Humanities, 12(43), 184–207. https://sid.ir/paper/13877/en. [in Persian] Singh, Ar. Pooja. (2017). Geometric patterns in Islamic art existence of Arabesque in Islamic architecture. International Journal of Scientific and Research Publications, 7(6), 292-295. Suhrawardi, S. (2004). AQL-E SORḴ (The red intellect). Tehran: Mola Publishing. [in Persian]. Tabatabai, M. H. (1991). Al — Mizan: An exegesis of the Qur’an (M. B. Musavi Hamadani, Trans.; 4th ed.). Qom: Allameh Tabatabai Scientific and Intellectual Foundation. [in Persian]. Taheri, S. and Soltanmoradi, Z. (2013). Plant of Life In the ancient Iran, Mesopotamia & Egypt. Journal of Fine Arts: Visual Arts, 18(2), 1-15. doi: 10.22059/jfava.2013.36319. [in Persian]. Tajvidi, A. (1978). An exhibition review of Luristan bronzes at the Louvre Museum. Honar va Mardom, 5(56–57), 11-17. [in Persian]. Tavakoli, F. (2008). An analysis of visual elements in Achaemenid floral motifs. Ketab-e Mah- e Honar, (122), 94–96. [in Persian]. Vaziri, A., 1961, General history of illustrated arts, Tehran: University of Tehran Press. [in Persian]. Warner, R. (2007). Encyclopedia of world mythology (A. Esmaeilpour, Trans.). Iranian Studies Journal, (17), 237–262. [in Persian]. Wilson, E. (1998). Islamic designs (M. R. Riyazi, Trans.). Tehran: Samt Publishing. [in Persian] Zamani, A. (1973). Arabesque and floral motifs in historical Islamic monuments of Iran. Honar va Mardom, (126), 17–34. [in Persian] Zamani, A., (2011). The influence of Sasanian art on Islamic art. Tehran: Asatir Publications. [in Persian] Zidan, B. (2020). The concept and utilization of Swastika ‘hooked cross’ on Islamic artefacts. Journal of the General Union of Arab Archaeologists, 5(1), 29-51. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 704 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 44 |
||
