سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه کاشان

هوشیار, فائقه, فراهی, محسن, شهریاری, علیرضا. (1403). مطالعۀ تأثیر گونه‌های استبرق و ارزن بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای (مطالعۀ موردی: منطقۀ باشی استان بوشهر). سامانه مدیریت نشریات علمی, 13(42), 93-107. doi: ‎10.22052/deej.2024.255192.1065
فائقه هوشیار; محسن فراهی; علیرضا شهریاری. "مطالعۀ تأثیر گونه‌های استبرق و ارزن بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای (مطالعۀ موردی: منطقۀ باشی استان بوشهر)". سامانه مدیریت نشریات علمی, 13, 42, 1403, 93-107. doi: ‎10.22052/deej.2024.255192.1065
هوشیار, فائقه, فراهی, محسن, شهریاری, علیرضا. (1403). 'مطالعۀ تأثیر گونه‌های استبرق و ارزن بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای (مطالعۀ موردی: منطقۀ باشی استان بوشهر)', سامانه مدیریت نشریات علمی, 13(42), pp. 93-107. doi: ‎10.22052/deej.2024.255192.1065
هوشیار, فائقه, فراهی, محسن, شهریاری, علیرضا. مطالعۀ تأثیر گونه‌های استبرق و ارزن بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای (مطالعۀ موردی: منطقۀ باشی استان بوشهر). سامانه مدیریت نشریات علمی, 1403; 13(42): 93-107. doi: ‎10.22052/deej.2024.255192.1065

مطالعۀ تأثیر گونه‌های استبرق و ارزن بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای (مطالعۀ موردی: منطقۀ باشی استان بوشهر)

مهندسی اکوسیستم بیابان
دوره 13، شماره 42، دی 1403، صفحه 93-107    اصل مقاله (885.51 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): ‎10.22052/deej.2024.255192.1065
نویسندگان
فائقه هوشیار1؛ محسن فراهی* 2؛ علیرضا شهریاری3
1دانشجوی کارشناسی ارشد،دانشکده منابع طبیعی، گروه مدیریت و کنترل بیابان،مجتمع آموزش عالی سراوان
2عضو هیات علمی گروه مهنسی طبیعت،مجتمع آموزش عالی سراوان
3دانشیار گروه فضای سبز، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان
چکیده
این تحقیق به‌منظور بررسی اثرات گونه‌های گیاهی (ارزن) Panicum amarum و (استبرق) Calotropis procera بر خواص فیزیکی و شیمیایی خاک تپه‌های ماسه‌ای و همچنین تثبیت و اصلاح ماسه‌زارها در منطقۀ باشی انجام شده است. دو محدودۀ مجزا با پوشش دو گونۀ گیاهی انتخاب و در مجاورت هریک از این دو محدوده، عرصه‌ای فاقد هر نوع گونۀ گیاهی به‌عنوان شاهد در نظر گرفته شده است. نمونه‌برداری خاک به روش تصادفی-سیستماتیک در طول 4 ترانسکت 500 متری با فاصلۀ 250 متر و در دو عمق ۰ تا ۳۰ و 30 تا ۶۰ سانتی‌متر انجام شد. نتایج نشان داد که میانگین نیتروژن در خاک پای این گونه‌ها حدود 10% بیشتر از منطقۀ شاهد بود. همچنین، درصد مواد آلی در لایۀ سطحی خاک پای گونه‌های ارزن و استبرق تقریباً 23% بیشتر از لایۀ زیرین و 10% بیشتر از منطقۀ شاهد بود. غلظت پتاسیم در خاک‌پای ارزن بیشتر از دو ناحیۀ دیگر بود؛ هرچند که این اختلاف ازنظر آماری معنی‌دار نبود. میزان اسیدیتۀ خاک پای گونۀ ارزن کمی بیشتر از سایر مناطق بود، اما این افزایش معنی‌دار نبود. همچنین، خاک پای گونۀ ارزن نسبت به دو گونۀ دیگر دارای شوری کمتری بود. میزان فسفر در لایۀ سطحی خاک پای استبرق بیشتر از ارزن و همچنین بیشتر از منطقۀ شاهد بود. به‌طورکلی، نتایج تحقیق نشان‌دهندۀ تأثیر مثبت کشت این گونه‌ها بر بهبود ویژگی‌های خاک در مقایسه با منطقۀ شاهد است. بنابراین گونه‌های استبرق و ارزن می‌توانند در تثبیت تپه‌های ماسه‌ای نقش مؤثری داشته باشند.
کلیدواژه‌ها
تثبیت ماسه‌زارها؛ فرسایش بادی؛ تجمع رس؛ نیتروژن؛ مواد آلی
سایر فایل های مرتبط با مقاله
مراجع
  1. Abbasi, H.M., 2021. Distribution of sand dunes of Iran. Nature of Iran, 6(2), 37-44. https://doi.org/10.22092/irn.2021.352954.1320.
  2. Abhigna, D., Kalpana, R., Radhamani, S., Ravichandran, V., Janaki, P., & Geetha, P., 2024. Performance of Brown top millet (Brachiaria ramosa) grown under problematic soils. Journal of Applied and Natural Science, 16(2), 503-507. https://doi.org/10.31018/jans.v16i2.5471.
  3. Adams, F., & Evans, C.E., 1962. A rapid method for measuring lime requirement of red-yellow podzolic soils. Soil Sci. Soc. Amer. Proc, 26, 355-357.
  4. Ameyu, T., 2019. A review on the potential effect of lime on soil properties and crop productivity improvements. Journal of Environment and Earth Science, 9(2), 17-23. https://doi.org/10.7176/JEES.
  5. Bansal, P., Choudhary, S., Taneja, T., Sangwan, S., Gupta, B., Goyal, S., Kumar, R., & Sharma, P., 2023. Exploring the Potential of Calotropis procera in Pharmacological Approaches. In Medicinal Plants-Chemical, Biochemical, and Pharmacological Approaches. IntechOpen. https://doi.org/10.5772/intechopen.113161.
  6. Bouyoucos, G.J., 1936. Directions for Making Mechanical Analysis of Soils by the Hydrometer Method.Soil Science, 4, 225 – 228.
  7. Bremner, J.M., 1996. Nitrogen Total. In: Sparks, D.L., Ed., Methods of Soil Analysis Part 3: Chemical Methods, SSSA Book Series 5, Soil Science Society of America, Madison, Wisconsin, 1085-1122.
  8. Cox, A., Joern, B., & Roth, C., 1996. Nonexchangeeable ammonium and potassium determination in soils with a modified sodium tetraphenylboron method. Soil Science Society American Journal, 60, 114-120.
  9. Dhillon, J.S., Eickhoff, E.M., Mullen, R.W., & Raun, W.R., 2019. World potassium use efficiency in cereal crops. Agronomy Journal, 111(2): 889-896. https://doi.org/10.2134/agronj2018.07.0462.
  10. Djaligué, A.L., & Clautilde, M., 2024. Farmers' Perception of Calotropis procera on the Soil and Productivity of Off-Season Sorghum (Sorghum durra) in Magoumai, Gawar and Laf, Far North Cameroon. Journal of Experimental Agriculture International, 46(7), 440-448. https://doi.org/10.9734/jeai/2024/v46i72648.
  11. Farahat, E.A., Galal, T.M., El-Midany, M.M., & Hassan, L.M., 2015. Effect of urban habitat heterogeneity on functional traits plasticity of the invasive species Calotropis procera (Aiton) W.T. Aiton. Rendiconti, 26(2), 193–201.
  12. Farahi, M., Mofidi, M., Mogiminejhad, F., Khatibi, R., & Jahantab, E., 2014. Investigation on the effects of Haloxylon and Tamarix on soil properties in Niatak region of Sistan. Iranian Journal of Range and Desert Reseach, 21(2), 207-316.
  13. Gholami Tabasi, J., Jafary, M., & Azarnivand, H., 2013. Assessing the Implications of Planting aloxylon aphyllum on the Vegetation and Soil Properties of Stabilized Sandy Desert (Samad Abad, Sarakhs). Quarterly Journal of Environmental Erosion Researches, 9, 35-44.
  14. Gholipour soloshi, M., Dianati Tilaki, G.A., & Abedi, M., 2022. Comparison of Vegetation Characteristics under Three Management Treatments (Heavy Grazing, Exclusure and Exclusure with Restoration Practices) in Kiasar Chardange Rangeland of Sari. Iranian Journal of Applied Ecology, 11(3), 61-76. http://dorl.net/dor/20.1001.1.24763128.2022.11.3.5.5.
  15. Guo, F., Luo, H., Shi, Z., Wu, Y., & Liu, H., 2021. Substrate salinity: A critical factor regulating the performance of microbial fuel cells, a review. Science of the Total Environment, 763, 143021. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2020.143021.
  16. Hao, D.C., Li, C.X., Xiao, P.G., Xie, H.T., Bao, X.L., & Wang, L.F., 2023. Conservation Tillage in Medicinal Plant Cultivation in China: What, Why, and How. Agronomy, 13(7), 1890. https://doi.org/10.3390/agronomy13071890.
  17. Hasanuzzaman, M., Bhuyan, M.B., Nahar, K., Hossain, M.S., Mahmud, J.A., Hossen, M.S., Masud, A.A., Moumita, C., & Fujita, M., 2018. Potassium: a vital regulator of plant responses and tolerance to abiotic stresses. Agronomy, 8(3), 31. https://doi.org/10.3390/agronomy8030031.
  18. Huang, J., & Hartemink, A.E., 2020. Soil and environmental issues in sandy soils. Earth-Science Reviews, 208, 103295. https://doi.org/10.1016/j.earscirev.2020.103295.
  19. Jahantigh, M., & Jahantigh, M., 2021. Classification of related vegetation with some physical and chemical properties of soil in Sistan plain rangelands using multivariate regression. Journal of Plant Research (Iranian Journal of Biology). 36(1), 1-17. https://dorl.net/dor/20.1001.1.23832592.1402.36.1.6.7.
  20. Jalilvand, H., Tamartash, R., & Heydarpour, H., 2006. Grazing impact on vegetation and some soil chemical properties in Kojour rangelands, Noushahr, Iran. Iranian Journal of Range, 1(1), 53-66.
  21. Jamshidim, A., Moradim, N., & Rezai, M., 2022. Relationship of salt-resistant hemicryptophyte species in proportion to edaphic factors in coastal desert near Persian Gulf. Iranian Journal of Range and Desert Research, 29(1), 158- 178. https://doi.org/10.22092/ijrdr.2022.126009.
  22. Jiang, S., Xiong, K., Xiao, J., Yang, Y., Huang, Y., & Wu, Z., 2023. Agroforestry ecosystem structure and the stability improvement strategy in control of karst desertification. Forests, 14(4), 845. https://doi.org/10.3390/f14040845.
  23. Kardovani, P., Alaei, A., Moshiri, R., & Rahimi, N., 2013. Investigating the effect of oil mulch application in stabilization of quicksands and development of vegetation in Aran and Bidgol region. Plant and Environment, 9(37), 101-112.
  24. Kaur, V., & Sharma, P., 2021. Effect of prosopis juliflora biochar on physico-chemical properties of naphthalene and phenanthrene contaminated soil. Polycyclic Aromatic Compounds, 41(7), 1406-1417. https://doi.org/10.1080/10406638.2019.1678185.
  25. Kavana, P.Y., Kija, B.J., Reuben, E.P., Nkwabi, A.K., Mbwambo, B.N., Maijo, S.P., Moshi, S.R., Matwili, S., Kakengi, V.A., & Nindi, S.J., 2023. Impact of Agro-pastoralism on Grasslands in Serengeti and Ugalla Ecosystems,Tanzania.https://doi.org/10.5772/intechopen.113800.
  26. Lal, R., Bouma, J., Brevik, E., Dawson, L., Field, D.J., Glaser, B., Hatano, R., Hartemink, A.E., Kosaki, T., Lascelles, B., & Monger, C., 2021. Soils and sustainable development goals of the United Nations: An International Union of Soil Sciences perspective. Geoderma Regional, 25, p.e00398. https://doi.org/10.1016/j.geodrs.2021.e00398.
  27. Luo, R., Kuzyakov, Y., Zhu, B., Qiang, W., Zhang, Y., & Pang, X., 2022. Phosphorus addition decreases plant lignin but increases microbial necromass contribution to soil organic carbon in a subalpine forest. Global Change Biology, 28(13), 4194-4210. https://doi.org/10.1111/gcb.16205.
  28. Mahdavi Ardakani, R., Jafari, M., Zargham, N. M., Zare Chahouki, M. A., Baghestani Meybodi, N., & Tavili, A., 2011. Investigation on the effects of Haloxylon aphyllum, Seidlitzia rosmarinus and Tamarix aphylla on soil properties in Chah Afzal- Kavir (Yazd), Iranian Journal of Forest, 2(4), 357- 365.
  29. Mesadaghi, M., 2005. Plant ecology. Publications University of Mashhad. 184 p.
  30. Naseirpour, M., & Zakernejad, S., 2019. The effect of planting density and different irrigation regimes on the forage yield of pearl millet (Pennisetum glaucum L.) under climatic conditions of Ahvaz, Journal of Plant Breeding Science, 8(2), 171-182.
  31. Nejad-Alimoradi, F., & Rezanejad, F., 2021. Morphological study of ovary, fruit, seed and seed hairs (fibers) in Calotropis procera. Iranian Journal of Plant Biology, 12(4), 43-58. https://doi.org/10.22108/ijpb.2021.125085.1226.
  32. Nowrozi, H., Ronshekfer, H., Hasibi, P., & Mesgar Bashi, M., 2013. Evaluation of some photosynthetic characteristics of two millet cultivars under salinity stress conditions. Plant process and function. 2(4), 85-75. http://dorl.net/dor/20.1001.1.23222727.1392.2.4.7.7.
  33. Olsen, R., Cole, C.V., Watanabe, F.S., & La, d., 1954. Estimation of available phosphorus in soils by extraction with sodium bicarbonate. USDA Circular No. 939 USDQ pp. 1-19, Government printing office: Washington DC.
  34. Otlewska, A., Migliore, M., Dybka-Stępień, K., Manfredini, A., Struszczyk-Świta, K., Napoli, R., Białkowska, A., Canfora, L., & Pinzari, F., 2020. When salt meddles between plant, soil, and microorganisms. Frontiers in plant science, 11, 553087. https://doi.org/10.3389/fpls.2020.553087.
  35. Swet, N., Kok, J.F., Huang, H., Yizhaq, H., & Katra, I., 2020. Low dust generation potential from active sand grains by wind abrasion.
  36. Tamartash, R., Jafari, M., Heydari Sharifabad, H., Zahedi Amiri., Gh., & Zehtabian, Gh., 2013. Investigation of the Relationship Between the Nutrient Elements in Soil and Plant in Lar Basin. Journal of Watershed Management Research, 4(7), 46-57.
  37. Tsoar, H., & Møller, J.T., 2020. The role of vegetation in the formation of linear sand dunes. In Aeolian geomorphology, 75-96.
  38. Wadhwani, B.D., Mali, D., Vyas, P., Nair, R., & Khandelwal, P., 2021. A review on phytochemical constituents and pharmacological potential of Calotropis procera. RSC advances, 11(57), 35854-35878. https://doi.org/10.1039/D1RA06703F.
  39. Walkley, A., & Black, I.A., 1934. An Examination of Degtjareff Method for Determining Soil Organic Matter and a Proposed Modification of the Chromic Acid Titration Method. Soil Sci. 37, 29-37.
  40. Wang, H., Liu, Y., Wang, Y., Yao, Y., & Wang, C., 2023. Land cover change in global drylands: A review. Science of the Total Environment, 863, 160943. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2022.160943.
  41. Xu, Z., Mason, J.A., Xu, C., Yi, S., Bathiany, S., Yizhaq, H., Zhou, Y., Cheng, J., Holmgren, M., & Lu, H., 2015. “Climate-driven changes to dune activity during the last glacial maximum and deglaciation in the mu us dune field, North-Central China,” Earth Planet. Science Letters, 427, 149–159.
  42. Yizhaqa, H., & Ashkenazy, Y., 2022. Spatiotemporal dynamics of biocrust and vegetation on sand dunes. Chaos, 32, 053103, https://doi.org/10.1063/5.0087296.
  1. Zerehi, F. & Rezaei, M. (2022). Changes in sand dune expansion and surface cover under the influence of wind speed in deserts adjacent to wetland ecosystems. Journal of Environmental Erosion Research, 12(1), 95-112.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 542
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 277