سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه کاشان

غلامی نصرآبادی, حسین, موسوی, سید حجت, کیانی سلمی, صدیقه. (1403). ارزیابی قابلیت‌های طبیعت‌گردی مبتنی‌بر اکوسیستم‌های بیابانی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سفیدشهر، شهرستان آران و بیدگل). سامانه مدیریت نشریات علمی, 13(42), 1-20. doi: ‎10.22052/deej.2024.255432.1077
حسین غلامی نصرآبادی; سید حجت موسوی; صدیقه کیانی سلمی. "ارزیابی قابلیت‌های طبیعت‌گردی مبتنی‌بر اکوسیستم‌های بیابانی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سفیدشهر، شهرستان آران و بیدگل)". سامانه مدیریت نشریات علمی, 13, 42, 1403, 1-20. doi: ‎10.22052/deej.2024.255432.1077
غلامی نصرآبادی, حسین, موسوی, سید حجت, کیانی سلمی, صدیقه. (1403). 'ارزیابی قابلیت‌های طبیعت‌گردی مبتنی‌بر اکوسیستم‌های بیابانی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سفیدشهر، شهرستان آران و بیدگل)', سامانه مدیریت نشریات علمی, 13(42), pp. 1-20. doi: ‎10.22052/deej.2024.255432.1077
غلامی نصرآبادی, حسین, موسوی, سید حجت, کیانی سلمی, صدیقه. ارزیابی قابلیت‌های طبیعت‌گردی مبتنی‌بر اکوسیستم‌های بیابانی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سفیدشهر، شهرستان آران و بیدگل). سامانه مدیریت نشریات علمی, 1403; 13(42): 1-20. doi: ‎10.22052/deej.2024.255432.1077

ارزیابی قابلیت‌های طبیعت‌گردی مبتنی‌بر اکوسیستم‌های بیابانی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سفیدشهر، شهرستان آران و بیدگل)

مهندسی اکوسیستم بیابان
دوره 13، شماره 42، دی 1403، صفحه 1-20    اصل مقاله (707.3 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): ‎10.22052/deej.2024.255432.1077
نویسندگان
حسین غلامی نصرآبادی1؛ سید حجت موسوی* 2؛ صدیقه کیانی سلمی2
1دانش‌آموخته کارشناسی ارشد طبیعت‌گردی/اکوتوریسم، گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
2دانشیار گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
چکیده
طبیعت منطقۀ سفیدشهر به‌واسطۀ توان‌های محیطی، قابلیت‌هایی انجام فعالیت‌های اقتصادی پایدار ازجمله طبیعت‌گردی در اکوسیستم‌های بیابانی فراهم کرده است که بهره‌برداری از آن‌ها منوط به شناخت دقیق علمی بوده و رفتار در جهت بقای بستر طبیعی و پایداری اقتصادی را می‌طلبد. لذا پژوهش پیش ‌رو با هدف بررسی قابلیت‌های طبیعت‌گردی در مناطق کویری سفیدشهر با تأکید بر ماسه، نمک و آفتاب انجام پذیرفت. در این راستا نخست توان‌های طبیعی و انسانی منطقه شناسایی شد و بر مبنای آن‌ها پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته با 57 گویه در 7 معیار و 2 شاخص با طبقه‌بندی طیف لیکرت 5تایی تدوین گردید. ابزار سنجش بعد از تأیید روایی صوری محتوایی و پایایی با آلفا کرونباخ 903/0 توسط 38 نفر از متخصصان طبیعت‌گردی تکمیل شد. درنهایت، داده‌ها ازطریق روش‌های آمار توصیفی، آزمون t و مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شد. نتایج نشان داد در سطح احتمال 99% متغیرهای ژئوفرم‌های نمکی کویر نمک و تپه‌های ماسه‌ای ریگ بلند (میانگین 0789/4 و آمارۀ 057/32)، توانمندی توسعۀ اکوتوریسم، بیوتوریسم و اگری‌توریسم (میانگین 2632/4 و آمارۀ 738/31)، روزهای آفتابی بیش‌ از 300 روز در سال (میانگین 1053/4 و آمارۀ 468/24)، مجموعه دستکند زیرزمینی و مهرکدۀ نرسه (میانگین 2105/4 و آمارۀ 421/33)، وجود هنرمند نقاش معلول توان‌یاب با سطح شهرت بین‌المللی (میانگین 2368/4 و آمارۀ 264/24)، مراسم آیینی و مذهبی متنوع (میانگین 0526/4 و آمارۀ 094/21)، بافت تاریخی و کالبد سنتی شهر (میانگین 0541/4 و آمارۀ 695/24) و جاذبه‌های مذهبی (میانگین 0263/4 و آمارۀ 5291/25) مهم‌ترین نقاط قوت، و سهولت دسترسی به جاذبه‌های گردشگری نواحی اطراف (میانگین 1316/4 و آمارۀ 241/27) مهم‌ترین فرصت‌ گردشگری منطقه‌اند. درمجموع، مدیریت و برنامه‌ریزی قابلیت‌های مذکور گامی برای رفع موانع و توسعۀ طبیعت‌گردی پایدار در سفیدشهر است.
کلیدواژه‌ها
توان‌های محیطی؛ اکوتوریسم؛ گردشگری کویر؛ قابلیت‌سنجی؛ سفیدشهر
سایر فایل های مرتبط با مقاله
مراجع
  1. Abbasi R., Moieni, H., & Nasiri, S. S. (2019). Identification and prioritization of effective factors in the success of desert tourism branding (case study: Qom salt lake). Tourism and Development, 9(3), 173-189. https://doi.org/10.22034/jtd.2019.187002.1755 [In Persian].
  2. Aghvami, F., & Kamyabi, S. (2021). Survey of desert and desert tourism in Garmsar city. Journal of Application of Geographic Information System and Remote Sensing in Planning, 13(1), 50-70. https://journals.iau.ir/article_694635.html?lang=en  [In Persian].
  3. Ali Akbari, I., & Ismaili, B. (2015). The development of native tourism and the sustainability of the settlement system on the edge of the desert. Tourism Management Studies, 11(36), 1-30. https://tms.atu.ac.ir/article_7252.html [In Persian].
  4. Alrawaf, T. I., Rmi Abubakar, I., Alshabibi, N. M., Al-Matar, K. M., Lawal Dano, U., Abdalla Elhadi, E. M., Farooqi, M. A., Alshihri, F. S., Alzenifeer, B. M., & Awadh Al-Odah, M. (2023). The distribution of ecotourism activities and potential consequences for the Saudi desert ecosystem. Journal of Arid Environments, 213, 104950 https://doi.org/10.1016/j.jaridenv.2023.104950
  5. Ammi, F., & Vakil Al-Roaya, Y. (2019). Analysis of indicators affecting the development of desert tourism with an emphasis on health tourism (case study: Maranjab desert). Regional Planning Quarterly, 10(39), 125-140. https://dorl.net/dor/20.1001.1.22516735.1399.10.39.9.1 [In Persian].
  6. Ashley, C., Roe, D., & Goodwin, H. (2001). Pro-poor tourism strategies: Making tourism work for the poor, A Review of Experience. Nottingham: The Russell Press, International Institute for Environment and Development. https://odi.cdn.ngo/media/documents/3246.pdf
  7. Azizi,P., & Hamidi, E. (2013). The development of ecotourism and its role in the tourism of desert and desert regions of Iran. The First National Conference of Tourism and Green Tourism, Hamedan. https://civilica.com/doc/284917 [In Persian].
  8. Baker, B. (2007). Destination Branding for Small Cities: The Essentials for successful place Branding. Destination Branding Book Press, 191 pages.
  9. Boshagh, M. R. (2005). Modeling Structural Equations in Human Sciences with AMOS 22. Tehran: Sociologists Publications, first edition, 258 pages [In Persian]..
  10. S.J., Mattsson, J., & Sorensen, F. (2014). Destination brand experience and visitor behavior: Testing a scale in the tourism context. Annals of Tourism Research, 48, 121-139. http://dx.doi.org/10.1016/j.annals.2014.06.002
  11. Bunruamkaew, K., & Murayama, Y. (2012). Land use and natural resources planning for sustainable ecotourism using GIS in Surat Thani, Thailand. Sustainability, 4(3), 412-429. http://dx.doi.org/10.3390/su4030412
  12. Carson, D., & Taylor, A. J. (2008). Sustaining four wheel drive tourism in desert Australia: Exploring the evidence from a demand perspective. The Rangeland Journal, 30(1), 77-83. http://dx.doi.org/10.1071/RJ07036
  13. Connell, J. (2006). Medical tourism: Sea, sun, sand and surgery. Tourism Management, 27(6), 1093-1100. http://dx.doi.org/10.1016/j.tourman.2005.11.005
  14. Delbari, S. M., & Barani, H. (2014). Tourism potentials and sustainable ecotourism development of Iran's desert ecosystem. Geographical Journal of Tourism Space, 4(16), 23-34. https://sid.ir/paper/214316/fa [In Persian].
  15. El-Shamy, F. F., Omar, M. T, Moghanm, F. S, El-Shamy, H., & El-Shamy, A. M. (2020). Ameliorative potential of black sand therapy on carpal tunnel syndrome during pregnancy: A case report. Complementary Therapies in Clinical Practice, 39(1), 101149, http://dx.doi.org/10.1016/j.ctcp.2020.101149
  16. Fadahunsi, J. T. (2011). Application of geographical information system (GIS) technology to tourism management in ile-ife, osun state, Nigeria. J. Sci. Technol, 12, 274-283. https://api.semanticscholar.org/CorpusID:17425690
  17. Gholami Nasrabadi, H. (2024). Investigating the capabilities of wellness tourism in the playa areas with emphasis on sand therapy, salt therapy and sun therapy: A case study of Sefidshahr. MSC Thesis In Ecotourism, Supervisor: Sayyed Hojjat Mousavi & Sedighe Kiani Salmi, University of Kashan, Department of Geography and Tourism [In Persian].
  18. Gürel, E. (2017). SWOT Analysis: A Theoretical Review. Journal of International Social Research, 10(51), 994-1006. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2017.1832
  19. Hashemi, S. M., Alipour, A., Yousefi Fashki, M., & Mousavi, M. (2019). Identification and prioritization of tourism opportunities in the desert areas of Qom province. Human Geography Research, 52(1), 17-37. https://doi.org/10.22059/jhgr.2017.62329 [In Persian].
  20. Higgins-Desbiolles, F. (2006). More than an ‘industry’: The forgotten power of tourism as a social force. Tourism Management, 27(6), 1192-1208. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2005.05.020
  21. Ibrahim Bay Salami, G. H., & Gholami, M. (2011). Policy making of sustainable desert ecotourism in Iran and the United Arab Emirates (a comparative study). Tourism and Development, 1(1), 31-58. https://sid.ir/paper/227681/fa [In Persian].
  22. Jomeapour, M., & Namayandeh, A. (2011). Strategic assessment of ecotourism capabilities and capacity of Maranjab Kashan desert tourism. Journal of Rural Planning and Research, 1(1), 45-71. https://doi.org/10.22067/jrrp.v1i1.15444 [In Persian].
  23. Karami, H. (2014). Feasibility assessment of nature tourism development in Salt Lake. The Second International Conference And The Fifth National Conference On Tourism, Geography and Sustainable Environment, Hamedan. https://civilica.com/doc/515818 [In Persian].
  24. Khadematarrasoul, Z., Ghazavi, R., & Mousavi, S. H. (2015). Feasibility of sustainable development of desert ecotourism in Shiraz desert. Iranian Journal of Range and Desert Research, 23(1), 70-79. https://doi.org/10.22092/ijrdr.2016.106473 [In Persian].
  25. Khaledi, S., Salehian Badi, S., & Saidali, M. (2011). The position of desert ecotourism in the development of rural settlements (case study: Matin Abad - Badrood tourist accommodation). Regional Planning Quarterly, 2(8), 103-93. https://jzpm.marvdasht.iau.ir/article_18.html [In Persian].
  26. Khorshidi, M. J., & Motamed, M. K. (2014). Documentary analysis of the role of desert tourism in the sustainable development of Ardestan city. Tourism Space Magazine, 4(15), 1-13. https://sanad.iau.ir/journal/gjts/Article/520081?jid=520081 [In Persian].
  27. Krosnick, J. A., & Fabrigar, L.R. (1997). Designing Rating Scales for Effective Measurement in Surveys. John Wiley & Sons. Inc., Chapter 6, 141–164. https://doi.org/10.1002/9781118490013.ch6
  28. Krosnick, J. A., Presser, S., & Building, Art-Sociology. (2009). Question and Questionnaire Design. Handbook of Survey Research, UK: Emerald. 263 pages. https://www.researchgate.net/publication/228383338_Question_and_Questionnaire_Design
  29. Mahdavi, M. (2002). Applied Statistical Analysis in Geographical Reseaches. Tehran: Ghoomes Publications, 420 pages [In Persian].
  30. Manrai, L. A., Lascu, D-N., & Manrai, A. K. (2019). A study of safari tourism in sub-Saharan Africa: An empirical test of Tourism A-B-C (T-ABC) model. Journal of Business Research, 119(1). http://dx.doi.org/10.1016/j.jbusres.2019.02.066
  31. Mousavi, S.H. (2023). Nature spa in the form of sand therapy with an emphasis on Lute sand. 3rd Lut Desert Tourism Conference (local and international opportunities), Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran [In Persian].
  32. Mousavi, S. H., Ranjbar Fordoei, A., & Sharifian Arani, S. M. (2017). Evaluation of scenarios for the construction of salt hotel and safari park for the development of desert tourism in the ecosystems of dry areas (case study: Maranjab, Aran and Bidgol region). Geographical Studies of Aril Lands, 8(31), 57-73. https://jargs.hsu.ac.ir/article_161464.html[In Persian].
  33. Pathmanandakumar, V., Goh, H. C., & Chenoli, S. N. (2023). Identifying Potential Zones for Ecotourism Development in Batticaloa District of Sri Lanka Using the GIS-Based AHP Spatial Analysis. Geojournal of Tourism and Geosites, 46(1), 252-261. http://dx.doi.org/10.30892/gtg.46128-1022
  34. Rahaei, H., Estelaji, A., Ranjbar, M., & Vali Shariat Panahi, M. (2019). Explaining the role of tourism in the development of villages in the desert areas of Garmsar city. Geography Quarterly (Regional Planning), 10(2), 333-313. https://dorl.net/dor/20.1001.1.22286462.1399.10.38.52.7 [In Persian].
  35. Santarém, F., Saarinen, J., & Brito, J. C. (2020). Desert Conservation and Management: Ecotourism. Encyclopedia of the World's Biomes, 259-273. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-409548-9.11827-5
  36. Shafiei, Z., Mousavi, S. H., & Vali, A. A. (2021). Assessing the feasibility of health tourism in Aran and Bidgol salt lakes with an emphasis on creating a salt treatment site. Geography And Human Relationships, 4(4), 618-584. DOI: 20.1001.1.26453851.1401.4.4.32.4 [In Persian].
  37. Tremblay, P. (2006). Desert Tourism Scoping Study. A report by Charles Darwin University, in conjuction with Curtin University for Desert Knowledge Cooperative Research Centre, Alice Springs. https://www.researchgate.net/publication/237436716_Scoping_Desert_Tourism
  38. United Nations World Tourism Organization (UNWTO), (2004). Tourism Highlights. 2004 Edition. https://www.e-unwto.org/doi/epdf/10.18111/9789284407910
  39. United Nations World Tourism Organization (UNWTO). (2007). Sustainable Development of Tourism in Deserts - Guidelines for Decision Makers (English version). https://www.e-unwto.org/doi/epdf/10.18111/9789284411931
  40. Wang, K., Cui, Q., & Xu, H. (2018). Desert as therapeutic space: cultural interpretation of embodied experience in sand therapy in Xinjiang, China. Health & Place, 53, 173-181. https://doi.org/10.1016/j.healthplace.2018.08.005
  41. Wang, X., Wu, J-f., Guo, F., & Li, L. (2012). Study on Behavior Intentions of Desert Tourism Based on Survey of Perceptive Images. Journal of Desert Research, 32(4), 1176-1181. http://www.desert.ac.cn/EN/Y2012/V32/I4/1176
  42. Withanage, N. C., Wijesinghe, D. C., Mishra, P. K., Abdelrahman, K., Mishra, V., & Fnais, M. S. (2024). An ecotourism suitability index for a world heritage city using GIS-multi criteria decision analysis techniques. Heliyon, 10(11), e31585, 1-16. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e31585
  43. Zhang, Y., & Deng, B. (2024). Exploring the nexus of smart technologies and sustainable ecotourism: A systematic review. Heliyon, 10(11), e31996. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e31996

 

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 714
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 352