پایش تغییرات رژیم بادی و روند پتانسیل حمل ماسه در بیابان‌های ساحلی جنوب شرق ایران (کنارک-چابهار) | ||
| مهندسی اکوسیستم بیابان | ||
| دوره 12، شماره 41، پاییز 1403، صفحه 21-32 اصل مقاله (512.59 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22052/deej.2024.254657.1050 | ||
| نویسنده | ||
| محمدرضا راهداری* | ||
| گروه مهندسی طبیعت و گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران | ||
| چکیده | ||
| با توجه به قرارگیری ایران در کمربند خشک و بیابانی دنیا لزوم توجه به شاخص‌های مرتبط با فرسایش بادی از اهمیت قابل توجهی برخوردار است. یکی از شاخص‌های کلیدی در مطالعات محیط‌های بادی، شاخص پتانسیل حمل ماسه است که درک مناسبی را از فرایندهای حرکت ماسه‌های روان ایجاد می‌کند. هدف این پژوهش پایش رژیم بادی و همچنین ارزیابی روند تغییرات شاخص پتانسیل حمل ماسه در بیابان‌های ساحلی جنوب شرق ایران (کنارک و چابهار) که کمتر مورد توجه قرار گرفته است. مطالعات رژیم بادی در مقیاس سالانه نشان داده که جهت جنوب شرق (5/15%) در چابهار و جنوب غرب (5/11%) در کنارک از بیشترین فراوانی وزش باد برخوردار است. یافته‌های مطالعات بادهای فرساینده (بیشتر از سرعت آستانۀ فرسایش بادی) نیز بیان نمود که درصد فراوانی متوسط سالانه در چابهار و کنارک به‌ترتیب معادل 37/1 و 23/2 است. ارزیابی‌های پتانسیل حمل ماسه برآورد نمود که این شاخص در کنارک (100=, RDP170=DP) بیشتر از چابهار (21=, RDP66=DP) است و ازسویی جهت حرکت ماسه‌های روان در هر دو منطقه به‌سمت شمال شرق است. نتایج تجزیه و تحلیل‌های پتانسیل حمل ماسه در مقیاس سالانه با توجه به آزمون من-کندال و شیب سینس بیانگر روند منفی (42/3-, β= 21/4-Z=) در چابهار و روند مثبت (14/4, β= 16/2Z=) در کنارک است. در پایان پیشنهاد می‌شود که مدیران حوزۀ اجرا به‌منظور کنترل حرکت ماسه‌های روان در این مناطق روندهای تغییرات را در نظر بگیرند و ارائۀ راه‌حل به‌منظور کنترل حرکت ماسه‌های روان مبتنی‌بر توالی زمانی باشد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| رژیم بادی؛ منکندال؛ شیب سینس؛ چابهار؛ کنارک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 728 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 405 |
||