ارزیابی کمّی شدت خطر و ریسک بیابانزایی (مطالعۀ موردی: منطقۀ سرخس) | ||
| مهندسی اکوسیستم بیابان | ||
| مقاله 2، دوره 10، شماره 31، شهریور 1400، صفحه 15-30 اصل مقاله (556.64 K) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22052/deej.2021.10.31.11 | ||
| نویسندگان | ||
| محبوبه سربازی1؛ مجید اونق* 2؛ علی محمدیان بهبهانی2؛ مرتضی اکبری3 | ||
| 1دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان | ||
| 2گروه مدیریت مناطق بیابانی، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان | ||
| 3گروه مدیریت مناطق خشک و بیابانی، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| چکیده | ||
| بیابانزایی بهعنوان خطر جدی زیستمحیطی، بسیاری از مناطق خشک جهان و بهخصوص ایران را متأثر ساخته است. امروزه روشها و مدلهای زیادی برای ارزیابی کمّی این فرایند تخریب سرزمین وجود دارد. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی شدت پتانسیل بیابانزایی و ریسک خطر در مناطق خشک شرق ایران، در شهرستان سرخس و با استفاده از مدل ایرانی IMDPA انجام شد. برای محاسبۀ شدت پتانسیل بیابانزایی دادههایی همچون پارامترهای اقلیمی، ویژگیهای پوشش گیاهی، زمینشناسی، خاکشناسی، آبهای زیرزمینی، کشاورزی و اطلاعات اقتصادیاجتماعی مورد استفاده قرار گرفتند که تجزیه و تحلیل آنها در محیط GIS انجام شد. کاربری اراضی با استفاده از تصاویر ماهوارهای لندست 8 به دست آمد. ریسک خطر بیابانزایی از ترکیب نقشههای شدت خطر، فراوانی عناصر در معرض خطر و درجۀ آسیبپذیری عناصر و بر اساس معادلۀ جهانی ریسک تهیه شد. نتایج نشان داد حدود 69% منطقۀ مورد مطالعه از نظر شدت خطر بیابانزایی در وضعیت شدید و حدود 11% در وضعیت خیلی شدید قرار داشته و عواملی چون فرسایش بادی، تخریب پوشش گیاهی، توسعه کشاورزی و مسائل اقتصادیاجتماعی، بیشترین تأثیر را در شدت بیابانزایی منطقه داشتهاند. نتایج ارزیابی ریسک نیز نشان داد که بیش از 60% منطقۀ سرخس، از نظر ریسک و احتمال بیابانی شدن، امکان تبدیل به شرایط نامناسب محیطی و تخریب سرزمین در آینده را دارا میباشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شاخصهای بیابانزایی؛ آسیبپذیری؛ ریسک؛ فرسایش بادی؛ سرخس | ||
|
سایر فایل های مرتبط با مقاله
|
||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 781 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 531 |
||
