مطالعه و گونهشناسی معماری آسیابهای برونشهری کاشان با تحلیل نمونۀ موردی آسیاب آخرین | ||
| کاشان شناسی | ||
| مقاله 5، دوره 12، شماره 2 - شماره پیاپی 23، اسفند 1398، صفحه 113-138 اصل مقاله (1.52 M) | ||
| نوع مقاله: علمی -ترویجی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22052/kashan.2021.111000 | ||
| نویسندگان | ||
| علی عمرانیپور؛ محمدامین اسلامی* ؛ فاطمه داوری | ||
| دانشگاه کاشان | ||
| چکیده | ||
| آسیابها که در تاریخ ایران، نقش مهمی در فرایند تولید کشاورزی بر عهده داشتهاند، بهعنوان آثار معماری که ساختار کالبدی آنها متأثر از عملکرد و تأسیسات فیزیکی آن است، امروزه با توجه به تغییر فناوری به فراموشی سپرده شدهاند. در این پژوهش، دو پرسش در مورد آسیابهای تاریخی کاشان مطرح است: آسیابها در چه نقاطی وجود داشته و با شهر تاریخی و حوزههای اصلی زمینهای زراعی چه ارتباطی داشتهاند؟ معماری این آسیابها دارای چه اجزای فضاییکارکردی بوده است؟ در این مطالعه که بر پایۀ مطالعات تاریخی و بررسی و برداشتهای میدانی کالبد معماری استوار است، با شناسایی و مطالعۀ این آسیابهای برونشهری، عوامل مرتبط با مکانیابی آنها نسبت به شهر، در ارتباط با منابع آبی و نیز حوزههای مختلف کشاورزی مطالعه شده، سپس به گونهشناسی فضاییکارکردی معماری آنها پرداخته میشود. در ادامه، نمونۀ موردی آسیاب آخرین مورد تحلیل کالبدیفضایی قرار میگیرد. آسیابهای آبی پیرامون کاشان، در ارتباط با مسیرهای اصلی حرکت آب و در سه محور طبیعی شامل چشمۀ سلیمانیه در محور فین به کاشان، نهر قهرود به منطقۀ لتحر و محور حرکت نهر برزک به راوند قرار داشتهاند. معماری این آسیابها که بر پایۀ روشها و فناوری بومی ساخت و سازمان فضایی آن، مبتنی بر عملکرد ویژۀ فرایند آسیاب شکل میگرفت، دارای اجزای فضایی مشتمل بر ورودی، تختگاه، راهروی میانی، جابار، اتاق آسیابان، طویله، پشکمبه، سنگآسیا، تنوره، کانال سرآب بوده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آسیاب؛ کاشان؛ معماری آسیاب؛ آسیاب آخرین | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 792 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,569 |
||